Urban Social Exclusion Research
home > kennisbank

Kennisbank

Dit is de kennisbank - in opbouw - van G4 - USER. Hierin worden de voor G4 - USER relevante OGGZ onderzoeken, beleidsstukken en praktijkcasussen opgeslagen die in de G4 zijn verschenen.

Als u OGGZ onderzoek of beleidsstukken of een praktijkcasus wilt aanmelden dat is verricht in (een van de) 4 grote steden, meldt u dat dan alstublieft bij de betreffende coordinatoren per stad.

 

Resultaten

  • 2
  • 3
  • 4
  • Meer dan 2000 feitelijk daklozen in de vier grote steden; een kwart is jonger dan 30 jaar.

    Het aantal feitelijk daklozen in de G4 wordt geschat op 2.100 (januari 2013). Circa 90% van de daklozen in Utrecht, Den Haag, Amsterdam en Rotterdam is man, een kwart is jonger dan 30 jaar en zo’n 40% heeft buiten de winterkouderegeling geen toegang tot de Maatschappelijke Opvang.

    Deze resultaten zijn afkomstig van een onderzoek van de academische werkplaats G4-USER in samenwerking met de Universiteiten van Utrecht en Southampton. Zij hebben een methode uitgewerkt om op basis van registratiedata van de nachtopvang en winterkoudeopvang, het aantal en de kenmerken van feitelijk daklozen in de vier grote steden betrouwbaar te schatten.

    De G4-USER schatting is aanmerkelijk lager dan een eerdere schatting van het CBS van 12.400 feitelijk daklozen in de G4. Aanbevolen wordt nader onderzoek te doen naar het verschil in gevonden schattingen

    30 maart 2015
    Addi van Bergen, Marcel Buster, Judith Wolf, Peter G.M. van der Heijden
    Type: Afgesloten onderzoek
  •  Vroegsignalering heeft in Amsterdam en Rotterdam volop de aandacht van de geraadpleegde woningcorporaties. Deze woningcorporaties voeren tegenwoordig een actief incasso uit. De inzet is bij alle corporaties om zo vroeg mogelijk bij een huurachterstand met de huurder afspraken te maken over het in lopen van de achterstand. Dit gebeurt vanuit de ervaring dat snelle actie meer mogelijkheden biedt om een huisuitzetting te voorkomen. Voor de corporaties heeft dit ook (financiële) voordelen.

    Bij alle geraadpleegde corporaties is in meer of mindere mate sprake van maatwerk bij specifieke groepen huurders. Een aantal corporaties kijkt al in een vroeg stadium naar de achtergronden betalingsgeschiedenis van huurders en past vanaf het begin de benaderingswijze aan. Andere corporaties beginnen hiermee in een later stadium, als de achterstand verder is opgelopen. De effectiviteit van de verschillende benaderingswijzen bij verschillende doelgroepen is niet bekend. Corporaties zijn vaak nog zoekende naar de beste aanpak.     Nader onderzoek is noodzakelijk om goede voorbeeldpraktijk en te identificeren en beschrijven en de werkzame elementen er van vast te leggen.

    3 februari 2015
    Dorieke Wewerinke en Linda van den Dries. Projectleider: Judith Wolf
    Type: Afgesloten onderzoek
  • Zelfredzaam en dak- of thuisloos in de G4’, een onderzoek naar de mate van zelfredzaamheid van personen die zich in 2011 hebben gemeld met een adresprobleem en geen OGGZ hulptraject krijgen.

    30 december 2014
    GGD Amsterdam, Mariette Hensen, Matty de Wit
    Type: Afgesloten onderzoek
  • In de 4 grote steden (G4) worden jaarlijks gemiddeld 70 overleden personen gevonden in een woning, die tenminste twee weken onopgemerkt zijn gebleven. In Amsterdam, Rotterdam en Den Haag zijn de cijfers ongeveer gelijk. Alleen Utrecht telt er minder. Gecorrigeerd voor verschillen in leeftijd en geslacht, en beperkt tot de alleenwonenden, komt het in de drie grootste steden bijna twee keer vaker voor dan in Utrecht.

    18 december 2014
    Marcel Buster, Natalie Runtuwene, Karen van den Hondel, Addi van Bergen, Renske Gilissen
    Type: Afgesloten onderzoek
  • Een van de vier hoofddoelstellingen van het onderzoeksprogramma van de Academische Werkplaats G4 USER is “het doen van omvangschattingen van populaties kwetsbare mensen en het verder ontwikkelen van betrouwbare methoden voor het doen van omvangschattingen”. Door de gemeente Utrecht is in samenwerking met de Universiteiten van Utrecht en Southampton recent een schatting uitgevoerd van het aantal feitelijk daklozen in Utrecht. Daarbij is gebruik gemaakt van een niet eerder bij daklozen in Nederland toegepaste methode, de afgeknotte Poisson regressie met Chao schatter. Als databron werden registratiegegevens uit de nacht- en winterkoudeopvang gebruikt. De schatting leverde een herkenbaar resultaat op, namelijk van een beperkte groep feitelijk daklozen en een forse daling t.o.v 2005, het jaar waarop de laatste omvangschatting in Utrecht was uitgevoerd. Deze methode werd met dit nieuwe onderzoek ook toegepast in de steden Den Haag, Amsterdam en Rotterdam.

    18 december 2014
    Peter van der Heijden en Maarten Kruyff (Universiteit Utrecht), Dankmar Boehning (Universiteit Southampton) en Addi van Bergen en Maartje Aangeenbrug (Gemeente Utrecht, Volksgezondheid)
    Type: Afgesloten onderzoek
  • De langdurende GGZ wacht grote veranderingen zoals verdergaande ambulantisering (de beddenafbouw met 30% tot 2018) en de transitie van de langdurige zorg (een deel van de patiënten van de FACT-teams gaat hulp in de 1e lijn ontvangen; de RIBW’s gaan onder verantwoordelijkheid van de gemeente vallen). Dit heeft veel gevolgen voor de organisatie van de zorg.
    Om hulpverlening aan patiënten met een ernstig psychiatrische aandoening (EPA) goed te doen is het belangrijk tijdig te onderkennen waar er knelpunten optreden in de keten. Vier zorgaanbieders in de regio Utrecht (Altrecht, Kwintes, SBWU en Victas) hebben een aanpak bedacht, waarmee zij goed zicht krijgen op deze doelgroep. De vier instellingen hebben, in samenwerking met KPMG Plexus, vignetten ontwikkeld voor EPA-cliënten. De indeling van patiënten in zorgvignetten wordt door beleidsmakers (GGZ gemeenten, ziektekosten-verzekeraars) gezien als een hulpmiddel om de doelgroep onder te verdelen in specifiekere groepen met een verschillende zorgzwaarte. Dit biedt de ketenpartners inzicht in de omvang van zorgvragen en biedt een gemeenschappelijke taal om samen afspraken te maken over welke zorg er door wie in de regio geleverd moet gaan worden. De zorgzwaartevignetten zijn gebaseerd op een ‘historische foto’ van het zorggebruik door EPA-patiënten in de regio Utrecht in 2012.

     

    26 november 2014
    Wilma Swildens, Jan Theunissen
    Type: Afgesloten onderzoek
  • In de vier grote steden is de kans op sociale uitsluiting twee keer zo hoog als elders in Nederland. In de G4 zijn naar schatting 180 duizend volwassenen sociaal uitgesloten. Vanuit de Academische Werkplaats G4-USER is onderzoek gedaan naar de situatie van deze groep en naar hun ervaringen en perspectieven.Bijna de helft van de sociaal uitgesloten volwassenen in de G4 is werkloos of uitkeringsgerechtigd en twee derde heeft een niet westerse achtergrond. Hun sociale netwerk is vaak beperkt en kwetsbaar. Ze kampen met veel gezondheidsproblemen, ervaren weinig regie over het eigen leven en hebben vaak een negatief of onrealistisch toekomstbeeld. Een laag inkomen en schulden veroorzaken bij deze groep veel stress en beperken de participatie en de toegang tot zorg. Het merendeel van de sociaal uitgesloten volwassenen wil (meer) participeren in de maatschappij, maar heeft daarbij ondersteuning nodig. De toekomstige sociale wijkteams lijken een geschikt instrument om deze groep laagdrempelige hulp op maat te bieden. Aandachtspunten zijn een outreachende aanpak en ook hulp bieden zonder dat er sprake is van een actieve hulpvraag.

     

     

    26 november 2014
    Addi van Bergen, Annelies van Loon, Carina Ballering, Bouwine Carlier en Maartje Aangeenbrug
    Type: Afgesloten onderzoek
  • De academische werkplaats G4 USER presenteert met trots de eerste editie van de Monitor OGGZ-G4. Deze monitor geeft voor het eerst op een vergelijkbare en systematische wijze inzicht in de OGGZ-(risico)groepen in de vier grote steden. Voor beleidsmedewerkers biedt de monitor een veelheid aan informatie die de discussies over de inzet van middelen, de gevolgen van beleidsmaatregelen en het gebruik van voorzieningen kan entameren en onderbouwen. Voor onderzoekers biedt de monitor een uitstekende basis voor het formuleren van relevante verdiepende beleids- en onderzoeksvragen, waarmee op termijn een bijdrage kan worden geleverd aan de verbetering van de positie van sociaal kwetsbare mensen binnen de G4. Wij wensen u veel leesplezier en vooral veel inspiratie toe!

    1 september 2014
    Albert van Hemert, Addi van Bergen, Marcel Buster, Resnke Gilissen, Eva Mandos, Judith Wolf
    Type: Afgesloten onderzoek
  • To aid public health policy in preventing severe social exclusion (like homelessness) and promoting social inclusion (like labour market participation), we aimed to quantify (unmet) health needs of an expectedly vulnerable population on which little was known about: single male welfare recipients (SIMwelfare). One of the main policy questions was: is there need to promote access to healthcare for this specific group?

    15 juli 2014
    Kamann TC, Wit MAS de, Cremer S, Beekman ATF
    Type: Afgesloten onderzoek
  • De Zelfredzaamheid-Matrix (ZRM) is een meetinstrument om de mate van zelfredzaamheid van een volwassen persoon volledig en gestructureerd in kaart te brengen.

    In 2013 is een supplement voor de ZRM ontwikkeld om te kunnen beoordelen in welke mate ouders en opvoeders zelfredzaam zijn in de zorg voor hun minderjarige kinderen: het ZRM-supplement: Ouderschap. Dit onderzoek heeft als doel een beeld te geven van het gebruik van het ZRM-supplement: Ouderschap in de praktijk en hoe het door professionals in de praktijk wordt ervaren. Daarnaast worden de validiteit en betrouwbaarheid van de ZRM en het supplement vastgesteld.

    11 juli 2014
    Wijnand van den Boom, Matty de Wit
    Type: Afgesloten onderzoek
  • 2
  • 3
  • 4